Od kilku dni ponownie można składać wnioski o dofinansowanie w ramach programu „Czyste Powietrze” – 15 lipca 2025 roku ruszył nabór w nowej, piątej części programu. To ważna wiadomość dla wszystkich właścicieli domów, którzy chcą poprawić efektywność energetyczną budynku i wymienić nieefektywne źródło ciepła.
Nowa część programu daje możliwość uzyskania dofinansowania na montaż kotłów gazowych, modernizację instalacji c.o. i c.w.u., a także na instalację odnawialnych źródeł energii. Kosztem kwalifikowanym jest również dokumentacja projektowa. Co ważne, prace objęte dofinansowaniem muszą zakończyć się do 31 grudnia 2024 roku, z wyjątkiem sytuacji, gdy opóźnienie przyłączenia gazu nie wynika z winy beneficjenta – wówczas termin może zostać wydłużony maksymalnie do czerwca 2029 roku. Jednak wszystkie pozostałe prace – w tym montaż kotła i instalacji – muszą zostać zakończone jeszcze w tym roku.
To tylko jedna z wielu zmian, jakie wprowadzono w programie „Czyste Powietrze” w jego nowej odsłonie, która obowiązuje od 31 marca 2025 roku. Program został gruntownie przebudowany, by lepiej odpowiadać na potrzeby mieszkańców i skuteczniej wspierać walkę z ubóstwem energetycznym. Jedną z kluczowych nowości jest obowiązek przeprowadzenia audytu energetycznego przed rozpoczęciem inwestycji oraz uzyskania świadectwa energetycznego po jej zakończeniu. Audyt musi być wykonany przez osobę znajdującą się na oficjalnej liście prowadzonej przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Takie podejście ma zagwarantować, że wsparcie finansowe rzeczywiście przekłada się na realne oszczędności energii i poprawę jakości powietrza.
Nowa odsłona programu wprowadziła również bardziej czytelny podział poziomów dofinansowania, oparty o kryteria dochodowe. Osoby osiągające roczny dochód do 135 tysięcy złotych mogą skorzystać z podstawowego poziomu wsparcia, obejmującego 40 procent kosztów inwestycji. Dla gospodarstw domowych o dochodach do 2250 zł na osobę w rodzinie lub 3150 zł w przypadku jednoosobowego gospodarstwa przygotowano poziom podwyższony – tu dofinansowanie sięga 70 procent. Najubożsi, których dochód nie przekracza 1300 zł na osobę (lub 1800 zł w gospodarstwie jednoosobowym), mogą liczyć na najwyższy poziom wsparcia – czyli pokrycie pełnych 100 procent kosztów przedsięwzięcia.
Zasady programu zostały również zaostrzone w kwestii kontroli i zapobiegania nadużyciom. Dofinansowanie można uzyskać tylko raz na dany budynek, a właściciel lub współwłaściciel nieruchomości musi wykazać się minimum trzyletnim okresem posiadania prawa własności – chyba że jest to spadkobierca. Wprowadzenie tych ograniczeń ma na celu wyeliminowanie sytuacji, w których program był wykorzystywany do celów spekulacyjnych lub nierzetelnie rozliczanych inwestycji.
Odświeżona formuła programu spotkała się z bardzo dużym zainteresowaniem. W pierwszym półroczu 2025 roku, mimo wcześniejszego zawieszenia naboru, złożono aż 1572 wnioski na łączną kwotę niemal 73 milionów złotych. Aż 1537 z nich wpłynęło już po uruchomieniu nowej wersji programu. W tym samym okresie podpisano 4669 umów na łączną wartość przekraczającą 223 miliony złotych, z czego 281 umów zawarto już w nowym naborze. Wypłacono też środki na niemal 10 tysięcy zrealizowanych umów – to ponad 229 milionów złotych przekazanych beneficjentom. Wśród nich było ponad 3 tysiące wypłat w formie zaliczek w systemie prefinansowania.
Jednym z filarów nowej odsłony programu jest również rola gmin jako operatorów wspierających beneficjentów. Gminy, które podpisały stosowne porozumienia, prowadzą punkty konsultacyjne oraz pomagają mieszkańcom w złożeniu wniosku, doborze wykonawcy i kontroli realizacji inwestycji. Jeśli gmina nie pełni takiej funkcji, zadania operatora przejmuje Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Celem tego rozwiązania jest ochrona mniej zorientowanych w procedurach mieszkańców przed nieuczciwymi praktykami oraz zapewnienie poprawnego wykonania inwestycji. Do tej pory podpisano 153 umowy z gminami na prowadzenie punktów kontaktowych i 79 porozumień w ramach Operatorów Gminnych. Kolejne cztery są w trakcie uzgodnień. Tylko w ostatnich miesiącach gminni operatorzy złożyli w imieniu beneficjentów 289 wniosków na poziomie podwyższonym i najwyższym, natomiast operator Funduszu przekazał kolejne 160.
Program „Czyste Powietrze” – zaplanowany do realizacji do 2032 roku – z roku na rok zyskuje na znaczeniu. Jest nie tylko odpowiedzią na wyzwania klimatyczne i ekologiczne, ale też konkretnym narzędziem wsparcia dla tysięcy gospodarstw domowych w całej Polsce. W nowej formule – z obowiązkowym audytem, jasno określonymi zasadami i silniejszym nadzorem – ma szansę działać jeszcze skuteczniej, odpowiadając zarówno na potrzeby środowiska, jak i bezpieczeństwo finansowe obywateli. Obecnie, latem 2025 roku, program wchodzi w fazę intensywnej realizacji, a jego znaczenie w walce z ubóstwem energetycznym i poprawą jakości życia Polaków staje się coraz bardziej widoczne.
Komentarze (0) Skomentuj