Środa ze środowiskiem. Domowe ciepło... ze ścieków Data dodania: 2025-11-05

W Gliwicach rozpoczyna się jedna z najbardziej nowatorskich inwestycji w miejskiej energetyce – budowa wielkoskalowej pompy ciepła o mocy przekraczającej 12 MWt. Urządzenie, które powstanie na terenie Centralnej Oczyszczalni Ścieków, będzie wykorzystywać energię odpadową z oczyszczonych ścieków do ogrzewania mieszkańców miasta. To pierwsze tego typu przedsięwzięcie w regionie i jedno z największych w Polsce.

Umowy dotyczące realizacji inwestycji podpisano w siedzibie Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji w Gliwicach. Projekt jest wspólnym dziełem dwóch miejskich spółek – PEC-Gliwice oraz PWiK Gliwice – a jego generalnym wykonawcą została firma Ferox Energy Systems Sp. z o.o. Wartość przedsięwzięcia to ponad 44 miliony złotych brutto.

Ciepło ze ścieków 

Jak podkreślają władze miasta, inwestycja stanowi istotny krok w stronę dekarbonizacji gliwickiego systemu ciepłowniczego. Wykorzystanie energii ze ścieków pozwoli nie tylko ograniczyć emisję CO₂, ale również uniezależnić się częściowo od paliw kopalnych.

– Dzięki współpracy naszych miejskich spółek oczyszczona woda ściekowa stanie się źródłem czystego ciepła dla miasta. Zyskają na tym środowisko i mieszkańcy, bo ekologia i ekonomia mogą iść ze sobą w parze – podkreśla Katarzyna Kuczyńska-Budka, prezydent Gliwic. – Gliwice zyskają nowoczesne, nieemisyjne źródło energii, zdolne do ogrzewania kilku tysięcy mieszkań jednocześnie.

Technologia, którą zastosuje wykonawca, oparta będzie na układzie dwustopniowego sprężania z dwiema sprężarkami odśrodkowymi współpracującymi ze wspólnym ekonomizerem. Pozwoli to uzyskać temperaturę wody grzewczej sięgającą nawet 90°C, co umożliwia bezpośrednie zasilanie miejskiej sieci ciepłowniczej bez konieczności stosowania dodatkowych źródeł podgrzewania.

Nowoczesność i odpowiedzialność

Dla PEC-Gliwice to jedno z kluczowych przedsięwzięć w ramach transformacji energetycznej miasta. Jak mówi Krzysztof Szaliński, prezes spółki, projekt łączy nowoczesne technologie z odpowiedzialnym podejściem do środowiska.

– Dzięki odzyskowi energii ze ścieków zapewnimy stabilne, zeroemisyjne źródło ciepła, które obniży ślad węglowy naszego systemu o równowartość 560 wagonów węgla rocznie. Gliwice stają się przykładem miasta, które potrafi zarządzać lokalnymi zasobami w duchu zrównoważonego rozwoju – podkreśla.

Krzysztof Tomaszewski, prezes Ferox Energy Systems, zwraca uwagę, że instalacja w Gliwicach będzie jedną z największych i najbardziej zaawansowanych technologicznie w kraju. – Jeszcze niedawno energia ze ścieków była wizją przyszłości. Dziś staje się faktem. To realny przykład dekarbonizacji w praktyce – mówi.

Z kolei prezes PWiK, Tomasz Brągiel, wskazuje, że przedsięwzięcie pokazuje, jak gospodarka wodno-ściekowa może współpracować z energetyką dla dobra wspólnego. – Oczyszczalnia ścieków staje się jednym z kluczowych elementów miejskiego systemu energetycznego. To dowód, że nowoczesne zarządzanie zasobami może bezpośrednio przekładać się na poprawę jakości życia mieszkańców – dodaje.

Wartość i harmonogram inwestycji

Całkowity koszt budowy pompy ciepła to 44 034 000 zł brutto. Projekt jest współfinansowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w ramach programu „Zeroemisyjny system energetyczny OZE – źródło ciepła dla ciepłownictwa”. Dzięki temu obciążenia finansowe dla mieszkańców zostaną zminimalizowane, a miasto przyspieszy proces odchodzenia od węgla.

Rozpoczęcie prac planowane jest na IV kwartał 2025 roku, a zakończenie – na koniec 2027. Po okresie testów instalacja zostanie włączona do miejskiego systemu ciepłowniczego jako stałe, zeroemisyjne źródło energii.

– To inwestycja, która pokazuje, że transformacja energetyczna może być mądra ekonomicznie i społecznie odpowiedzialna. Dzięki środkom z NFOŚiGW budujemy system odporny na wahania cen paliw i gotowy na przyszłość – podsumowuje Patrycja Jurkiewicz-Cygan, wiceprezes PEC-Gliwice ds. finansowych.

Element Parku Zielonej Energii

Budowana instalacja to część szerzej zakrojonego projektu – Parku Zielonej Energii w Gliwicach. Obejmuje on również największą w Polsce termiczną farmę solarną z magazynem ciepła oraz nowoczesny blok energetyczny z kotłem wielopaliwowym, który będzie wykorzystywał odpady nienadające się do recyklingu.

Wspólnie te trzy inwestycje stworzą zintegrowany, niskoemisyjny system energetyczny, gwarantujący Gliwicom bezpieczeństwo energetyczne, stabilność dostaw i wymierne korzyści środowiskowe.